dinsdag 6 december 2011

De juiste persoon en de juiste kwaliteiten

Heeft de juiste persoon altijd de juiste kwaliteiten? Dat is een aardige hersenkraker. Naast de definitie van "juiste persoon op de juiste stoel" zijn de "juiste kwaliteiten" nog te definiëren. En dat is een lastige. Bepaalt de inhoud van de functie of taak of situatie de kwaliteiten die nodig zijn? Of doet de persoon dat omdat hij de juiste persoon voor die situatie is? In sommige gevallen en in sommige situaties gedeeltelijk, bepaalt de inhoud van de taak of functie of situatie de benodigde kwaliteiten.

De Italiaanse ministerpresident Mario Monti is een academisch geschoolde econoom. Gezien de grote economische uitdagingen voor Italië is de algemene mening dat hij één van de weinigen zal zijn die de klus zou kunnen klaren. Vervolgens maakt hij een kabinet van gelijkgestemden d.w.z. academici. Een zakenkabinet zonder beroepspolitici. Monti zelf heeft een politieke achtergrond als voormalig euro commissaris maar dat kan niet gezegd worden van al zijn kabinetsleden. Volgens critici is dat de achilleshiel.

België heeft eindelijk een kabinet maar allerminst een zakenkabinet. Ministerpresident di Rupo zal zijn handen vol hebben om alle en vaak tegenstrijdige belangen, te behartigen. Hier zijn kennelijk andere kwaliteiten van belang voor ogenschijnlijk dezelfde baan minister. Net als Italië wordt België genoemd als risico land want echt florissant is de staatsschuld etc. van onze Zuiderburen niet. Het nieuwe kabinet van België zal dan ook gedwongen zijn om de economische problemen aan te pakken maar dat gaat vermoedelijk op een totaal andere manier gebeuren dan in Italië.

Indien de conclusie is dat de inhoud van de taak/functie/situatie slechts gedeeltelijk in bepaalde gevallen de kwaliteiten bepaalt die nodig zijn, kan eventueel de andere opening geprobeerd worden. Bepalen de persoonlijke kwaliteiten dan wat noodzakelijk is voor de functie/taak/situatie? Op zijn minst even discutabel. Personen als recentelijk premier Poetin geven zelf invulling aan de functie die ze uitoefenen of willen uitoefenen.
Persoonlijke kwaliteiten worden als het ware geimporteerd in de benodigheden van functies of taken. Een functie of taak vereist vervolgens bepaalde kwaliteiten waaraan iemand dan altijd voldoet. Dat is meteen de relatief vaak gehoorde rechtvaardiging "ik moest wel zo handelen want de specifieke omstandigheden vroegen daarom". Dat de persoon of personen in kwestie zelf direct of indirect en wezenlijk hebben bijgedragen aan juist die omstandigheden, wordt dan niet vermeld. De dictator onderdrukt het volk. Dat creeërt o.a. opstandelingen. Vervolgens slaat de dictator die opstandelingen neer met de rechtvaardiging dat het oproerlingen zijn die rellen veroorzaken.

De overeenkomst met het bedrijfsleven is frappant. In sommige situaties is de meer politieke figuur nodig om de taak of functies uit te oefenen. In andere situaties is een zakelijke, meer specialistische aanpak nodig. Het is bekend dat veel managers en vooral de "doeners" zelf invulling gaan geven aan hun functie of taak. Zij hebben over het algemeen een hekel aan strak omlijnde functieomschrijvingen. Andere type managers hebben een hekel aan onduidelijkheid m.b.t. hetgeen precies van hen verwacht wordt. Waar de doener in dit soort situaties zich als "een vis in het water" voelt, gaat de meer procedureel ingestelde manager functie/taakomschrijvingen en verantwoordelijkheden nauwgezet vastleggen. Hij of zij vereist overleg met en goedkeuring van zijn meerderen m.b.t. verantwoordelijkheden, bevoegdheden etc. Iets wat de doener nu juist probeert te vermijden.

Wat dit betekent voor de definitie van de "juiste persoon op de juiste stoel"  is iets wat al langer bekend is maar veel moeilijker te realiseren. Om relatief langdurig in verschillende situaties te kunnen opereren heeft een persoon verschillende kwaliteiten of energievelden nodig.
Hoe gemakkelijker de manager kan schakelen tussen die energievelden, hoe breder en langduriger de manager inzetbaar is. Managers die zich focussen op één energieveld zijn in bepaalde situaties onverslaanbaar en te prefereren boven wie dan ook. Het succes duurt dan vaak zo lang als de situatie duurt. Een veel gemaakte fout is die top performer in te zetten in totaal andere situaties waar hij of zij jammerlijk mislukt. Niet omdat de manager geen kwaliteiten heeft, integendeel zelfs. Simpel omdat het niet de juiste persoon op de juiste stoel is voor de onderhavige situatie.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten